Rwyf wedi bod yn ymgyrchu ar y Ddeddf Iechyd Meddwl ers blynyddoedd maith, ac un peth sydd ddim i weld yn newid yw profiad pobl ddu sydd \u00e2 phroblemau iechyd meddwl\u2026<\/p>\n
Gadewch i mi fynd \u00e2 chi yn \u00f4l 20 mlynedd i gyhoeddiad\u00a0Breaking the Circles of Fear<\/em>\u00a0gan beth oedd yn cael ei adnabod ar y pryd yn \u00f4l yr enw The Sainsbury Centre for Mental Health. Roedd yr adroddiad synhwyrol yma yn gosod allan y syniadau ar gyfer sut i dorri\u2019r \u201cCylch Ofn\u201d sy\u2019n disgrifio sut mae pobl ddu \u2013 yn enwedig dynion du \u2013 yn cael eu gorgynrychioli\u2019n ddychrynllyd yn yr ystadegau am y rhai sy\u2019n destun gorfodaeth o dan y Ddeddf Iechyd Meddwl, ond eto maent yn cael eu tangynrychioli ymhlith y rhai hynny sy\u2019n ceisio am gymorth gan wasanaethau iechyd meddwl cymunedol.<\/p>\n Mae\u2019r rhesymau am hyn yn gymhleth ond, yn syml, mae\u2019n mynd rhywbeth fel hyn: mae amharodrwydd pobl ddu i geisio am gymorth oherwydd y gwahaniaethu hanesyddol (ac weithiau presennol) gan wasanaethau iechyd meddwl; y canlyniad yw fod eu salwch yn gwaethygu oherwydd nad oes unrhyw driniaeth neu gymorth yn ei le, ac i lawer y cyswllt cyntaf maent yn ei gael gyda\u2019r gwasanaethau yw pan mae gorfodaeth yn cael ei ddefnyddio \u2013 ac nid yw\u2019n syndod fod hyn yn atgyfnerthu\u2019r ofn, ac felly mae\u2019r Cylch Ofn yn parhau.<\/p>\n Gwaetha\u2019r modd, mae\u2019n ymddangos bod hanes wedi sefyll yn stond, oherwydd mae\u2019r Cylch Ofn yn dal i fodoli. Sut all hyn fod pan mae pawb wedi cael y neges flynyddoedd yn \u00f4l ac, i fod yn deg, mae llawer o gefnogaeth o blaid newid? Sut allwn ni dorri\u2019r cylch yma hefyd \u2013 y cylch o fwriadau da sy\u2019n cael ei ddilyn gan fethiant a dychwelyd yn \u00f4l i\u2019r cychwyn?<\/p>\n Wel, dydi\u2019r ateb ddim gen i, ond credaf fy mod yn gwybod am rhywun sydd \u00e2\u2019r ateb\u2026<\/p>\n Yn fy nhystiolaeth i ddrafft y Bil Iechyd Meddwl newydd, cynigiais fod y bobl yn gofyn i\u2019r rhai hynny a effeithir yn uniongyrchol \u2013 pobl ddu sydd wedi cael eu cadw o dan y Ddeddf. Nid yw hwn yn nifer fawr o bobl yng Nghymru (sy\u2019n adlewyrchiad o\u2019r boblogaeth yng Nghymru, ond mae\u2019n dal i fod yn anghymesur, yn unol \u00e2\u2019r esboniad uchod). Byddai\u2019n syml i siarad gyda phob un o\u2019r rhai a effeithir sydd yn fodlon siarad \u2013 mae rhai dwsinau wedi cael eu cadw yn y blynyddoedd diwethaf. \u2018Dwi ddim yn golygu gyrru ffurflen iddynt i\u2019w llenwi \u2013 rwy\u2019n golygu gofyn iddynt os ydynt hwy a\u2019u teuluoedd yn barod i eistedd i lawr ac i drafod eu profiad.<\/p>\n <\/p>\n Gallasai siarad yn barchus gyda\u2019r gwir arbenigwyr hyn ein goleuo ni i gyd ynghylch y rhai hynny \u00e2\u2019r problemau mwyaf difrifol ac arwain y ffordd tuag at wella profiad ehangach pobl ddu yn y gwasanaethau iechyd meddwl yng Nghymru. Rydym i gyd yn gwybod fod y mater hwn am fwy na\u2019r Ddeddf Iechyd Meddwl, ond mae\u2019r cleifion a\u2019r teuluoedd hyn wedi ei weld i gyd ac mae\u2019n amser i glywed eu stori a\u2019u syniadau hwy i dorri\u2019r cylch.<\/p>\n Yn seiliedig ar y ddeialog honno, efallai, o\u2019r diwedd, y gwnawn:<\/p>\n Ond, os gwelwch yn dda, siaradwch gyda\u2019r arbenigwyr yn gyntaf!<\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n Mae Jo Roberts yn ymgyrchydd iechyd meddwl a gafodd ei heffeithio gan y Ddeddf Iechyd Meddwl am dros 30 mlynedd. Yn y gorffennol, mae wedi derbyn triniaeth orfodol; gyda pheth o\u2019r driniaeth honno yn hynod annymunol ac hyd yn oed yn frawychus. Mae Jo yn ymgyrchu dros Ddeddf Iechyd Meddwl flaengar sy\u2019n addas ar gyfer yr 21ain ganrif \u2013 Deddf sy\u2019n rhoi gwell chwarae teg i gleifion a gofalwyr yng Nghymru a thu hwnt.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Rwyf wedi bod yn ymgyrchu ar y Ddeddf Iechyd Meddwl ers blynyddoedd maith, ac un peth sydd ddim i weld…<\/p>\n","protected":false},"author":13,"featured_media":9547,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[94],"tags":[],"class_list":["post-9545","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-jos-blog"],"acf":[],"yoast_head":"\n\n